Croeso i flog Popeth yn Gymraeg, ychwanega dy sylwadau...

21ain Chwefror 2005, Gwent...

Dechreuon ni yn Nhafarn Rhyd y Blew yn Beaufort, Blaenau Gwent: enw hyfryd iawn (dwi'n siwr fod Gwent a Morgannwg wedi dal gafael ar fwy o enwau Cymraeg ar eu tafarnau nag yn y Gogledd a'r Gorllewin - pam tybed?)

Yn ôl y stori, tafarn ar lôn y goets fawr oedd hon gynt, a dyfroedd y rhyd yn golchi boliau’r ceffylau wrth iddynt groesi. Pam fod hynny'n peri iddyn nhw fwrw eu blew fedra'i ddim dweud. Mae'n swnio mor annhebygol â'r stori hon a glywais flynyddoedd yn ôl mewn tafarn yn Yr Wyddgrug pan sylwodd un o'r yfwyr lleol mod i a'm ffrind yn siarad Cymraeg.

"Daniel Owen used to drink in this pub you know. The chapel deacons were dead against it and they used to come round and check. But that's why they wore top hats in those days so if the deacons came in, the men in the pubs would put them over their pints and pretend they were praying. Now you've seen Daniel Owen's statue in town? He's only got a bowler hat - but that's because he used to drink shorts."

Be sy'n arwyddocaol gyda'r ddwy stori efallai yw'r ffaith fod pobl yn dal i deimlo perchnogaeth dros bethau'r iaith, hyd yn oed os ydi'r union ystyr wedi cilio.

Yn Rhyd y Blew, cawsom bastai bob un, a'i fwyta wrth ymyl y bwrdd pool mewn cadeiriau chrome. Wrth godi peint, sylwais fod dau forgrugyn yn cerdded ar y bar! Edrychais ar y ferch tu ôl i'r bar yn syn; cododd ei sgwyddau. Roedd hi a gweddill y staff tu ôl i'r bar i gyd yn gwisgo du. Roedd te angladd drwodd yn y bar mawr a diaspora'r pentre’ wedi dychwelyd am ddiwrnod, yn symffoni o acenion gwahanol, er mwyn talu'r gymwynas ola’. Ar ddiwrnod fel yna, pa ots am forgrug?

Ar ôl dechreuad swreal braidd, braf cofnodi fod ymateb pobl yn lot fwy positif yn Rhymni nag o’n i wedi meddwl - gwych, a dweud y gwir. Addo'n dda at weddill y daith.

0 Sylwadau:

Post a Comment

<< Hafan